Iodane

HI

iodane

CAS10034-85-2
GHS04 Gefahrensymbol: Unter Druck stehende Gase – Gasflasche
GHS05 Gefahrensymbol: Ätzend – Ätzwirkung
Danger

Advies voor Iodane

Onze experts ondersteunen u bij toepassing, dosering en compliance.

Advies aanvragen

Identificatie

CAS-nummer
10034-85-2
EG-nummer
233-109-9
UN-nummer
2197
Indexnummer
053-002-00-9
PubChem CID
24841

Fysisch-chemische eigenschappen

Molecuulformule
HI
Molaire massa
127.91 g/mol
IUPAC-naam
iodane

Chemische identificatoren

InChI
InChI=1S/HI/h1H
InChI Key
XMBWDFGMSWQBCA-UHFFFAOYSA-N

Overzicht

Iodane (CAS 10034-85-2) is een anorganisch halogenwaterstofgas met sterk corrosieve eigenschappen en een karakteristieke scherpe geur. Deze kleurloze gasverbinding, ook bekend onder de IUPAC-naam iodane, behoort tot de familie van halogenwaterstofzuren en vormt een belangrijke chemische grondstof in verschillende industriële processen. Met een molecuulformule van HI en een molaire massa van 127,9124 g/mol onderscheidt iodane zich van verwante verbindingen zoals bromane door zijn specifieke reactiviteit en toepassingsmogelijkheden. Het gas lost uitstekend op in water onder vorming van waterstofjodidzuur, een van de sterkste anorganische zuren. De veiligheidsclassificatie van iodane vereist bijzondere voorzorgsmaatregelen tijdens hantering en opslag. Als drukvat en huidcorrosief middel klasse 1A draagt de stof de gevaarpictogrammen GHS04 en GHS05, wat wijst op zowel de gasdruk als de ernstige corrosieve eigenschappen. Het signaalwoord "Danger" benadrukt de noodzaak van adequate beschermingsmiddelen en geventileerde werkomgevingen. Transport valt onder ADR-klasse 2 voor gassen. In de industriële praktijk vindt iodane voornamelijk toepassing bij de synthese van organische joodverbindingen, als reduceermiddel in analytische chemie en bij de productie van farmaceutische grondstoffen. De elektronische industrie gebruikt iodane voor de zuivering van bepaalde metalen en halfgeleidermaterialen. OYSI levert iodane aan professionele gebruikers conform de geldende Europese regelgeving, waarbij wij technische ondersteuning bieden voor veilige hantering en optimale toepassingen van dit gespecialiseerde chemische product.

Veiligheid & Classificatie

Gevaar
Classificatie:

Press. Gas; Skin Corr. 1A

HGevarenaanduidingen (H-zinnen)

Beschrijven de aard en de ernst van het gevaar

H314

Veroorzaakt ernstige brandwonden en oogletsel.

Classificatie volgens CLP-verordening (EG) nr. 1272/2008. De volledige lijst van gevaren- en voorzorgsaanduidingen vindt u in het veiligheidsinformatieblad (VIB).

Eerste hulp maatregelen

Huidcontact

Schadelijk

Maatregelen bij contact met de huid

Eerste hulp handelingen

  • +P302BIJ CONTACT MET DE HUID:
  • +P352Met veel water wassen.
  • +P361Alle verontreinigde kleding onmiddellijk uittrekken.
  • +P313Een arts raadplegen.

Gerelateerde gevarenaanduidingen:

Oogcontact

Schadelijk

Maatregelen bij contact met de ogen

Eerste hulp handelingen

  • +P305BIJ CONTACT MET DE OGEN:
  • +P351Voorzichtig afspoelen met water gedurende een aantal minuten.
  • +P338Verwijder contactlenzen, indien mogelijk. Blijf spoelen.
  • +P313Een arts raadplegen.

Gerelateerde gevarenaanduidingen:

Algemene maatregelen

Noodoproep 112 | Antigifcentrum: +49 30 19240 (DE), +33 1 45 42 59 59 (FR), +31 30 274 88 88 (NL)

De eerstehulpmaatregelen zijn gebaseerd op de CLP-classificatie en de bijbehorende P-zinnen. Zij vervangen niet het veiligheidsinformatieblad (VIB). Raadpleeg in geval van nood altijd het volledige VIB en een arts.

Transport (ADR)

UN-nummer2197
ADR-klasse2
Verpakkingsgroep
TunnelcodeC/D
Proper Shipping NameIodwasserstoff, wasserfrei, unter Druck verflüssigt
Milieugevaarlijk voor waterNee

Veelgestelde vragen

Wat is iodane?

Iodane is waterstofijodide (HI), een kleurloos, bijtend gas met de CAS-nummer 10034-85-2 en een molaire massa van 127,9124 g/mol. Het is een sterk zuur gas dat gemakkelijk oplost in water onder vorming van hydroijodijnzuur. Iodane is zeer corrosief voor huid, ogen en slijmvliezen en staat bekend om zijn penetrante, scherpe geur die al bij lage concentraties waarneembaar is.

Wat zijn de fysisch-chemische eigenschappen van iodane?

Iodane is een kleurloos gas bij kamertemperatuur met een penetrante, scherpe geur. Het heeft een kookpunt van -35,4°C en is uitstekend oplosbaar in water, waarbij het hydroijodijnzuur vormt. Het gas is zwaarder dan lucht en heeft corrosieve eigenschappen. Iodane kan condenseren tot een kleurloze vloeistof onder druk en heeft een hoge reactiviteit met metalen en organische verbindingen.

Waarvoor wordt iodane gebruikt?

Iodane wordt voornamelijk gebruikt als reductieagens in organische synthese en als bron van ijodide-ionen in chemische reacties. Het vindt toepassing in de farmaceutische industrie voor de synthese van geneesmiddelen, in analytische chemie voor titraties en als katalysator in bepaalde chemische processen. Ook wordt het gebruikt bij de productie van ijodiden en in sommige elektronische toepassingen voor de reiniging van oppervlakken.

Hoe kan iodane veilig worden gehanteerd?

Iodane vereist strikte veiligheidsmaatregelen vanwege zijn corrosieve eigenschanten en gasdruk. Draag altijd chemiebestendige handschoenen, veiligheidsbril en ademhalingsbescherming. Werk uitsluitend in goed geventileerde ruimtes of onder een afzuigkap. Vermijd contact met huid, ogen en inademing van dampen. Houd brandblussingsmateriaal binnen handbereik en zorg voor spoelvoorzieningen in de nabijheid van de werkplek.

Hoe moet iodane correct worden opgeslagen?

Iodane moet worden opgeslagen in een koele, droge en goed geventileerde ruimte, gescheiden van incompatibele stoffen zoals basen en oxidatiemiddelen. Bewaar het in originele, goed gesloten drukflessen die bestand zijn tegen corrosie. De opslagtemperatuur moet constant worden gehouden en directe zonnestraling vermeden. Zorg voor toegangsbeperking tot geautoriseerd personeel en houd spoelvoorzieningen beschikbaar voor noodsituaties.

Wat moet u doen bij contact met iodane?

Bij huidcontact moet u onmiddellijk en langdurig spoelen met veel water en besmette kleding verwijderen. Bij oogcontact spoelt u minstens 15 minuten met water en zoekt medische hulp. Bij inademing brengt u het slachtoffer naar frisse lucht en zorgt voor rust. Bij inslikken laat u mond spoelen en geeft water te drinken. Contacteer in alle gevallen onmiddellijk medische hulp en toon het veiligheidsinformatieblad.

Hoe wordt iodane op juiste wijze afgevoerd?

Iodane mag niet worden weggegooid via het gewone afval of riool vanwege zijn corrosieve eigenschappen. Het moet worden afgevoerd via erkende afvalverwerkers die gespecialiseerd zijn in gevaarlijke chemische stoffen. Neutralisatie moet worden uitgevoerd door geschoold personeel onder gecontroleerde omstandigheden. Lege verpakkingen moeten worden behandeld als gevaarlijk afval. Volg altijd lokale en nationale regelgeving voor afvalverwijdering van corrosieve gassen.

Hoe kan iodane worden getransporteerd?

Iodane valt onder ADR-klasse 2 als samengeperst gas en vereist speciale transportvoorschriften. Het moet worden vervoerd in goedgekeurde drukflessen die voldoen aan internationale transportnormen. Voertuigen moeten zijn uitgerust met juiste veiligheidsequipment en chauffeurs moeten ADR-gecertificeerd zijn. Transport moet vergezeld gaan van correcte transportdocumenten en noodprocedures. Vermijd transport tijdens extreme weersomstandigheden.

Is iodane onderworpen aan specifieke regelgeving?

Iodane valt onder REACH-verordening en CLP-classificatie als bijtend gas (Skin Corr. 1A) en gas onder druk (Press. Gas) met gevaarsymbolen GHS04 en GHS05. Het draagt het signaalwoord 'Gevaar' en vereist specifieke veiligheidsinformatie op etiketten. Het is geen SVHC-stof onder REACH. Gebruikers moeten voldoen aan nationale arbeidsveiligheidswetten en transportregelgeving. Registratie en autorisaties kunnen vereist zijn afhankelijk van gebruiksdoeleinden en hoeveelheden.

Waar kan iodane in Europa worden gekocht?

Iodane is verkrijgbaar via OYSI, een erkende Europese distributeur van technische chemicaliën die gespecialiseerd is in gevaarlijke stoffen. OYSI levert aan professionele gebruikers en industriële klanten met de juiste vergunningen en expertise. Het bedrijf zorgt voor correcte verpakking, documentatie en transport volgens geldende regelgeving. Voor prijzen en beschikbaarheid kunt u contact opnemen met de OYSI-vertegenwoordigers die u kunnen adviseren over technische specificaties en veiligheidseisen.

Gegevensbronnen

Classificatie volgens CLP-verordening (EG) nr. 1272/2008. Gegevens uit ECHA en PubChem.