Butan-1-amine

C4H11N

butan-1-amine

CAS109-73-9
GHS02 Gefahrensymbol: Entzündbar – Flamme
GHS07 Gefahrensymbol: Gesundheitsschädlich/Reizend – Ausrufezeichen
GHS05 Gefahrensymbol: Ätzend – Ätzwirkung
Danger

Advies voor Butan-1-amine

Onze experts ondersteunen u bij toepassing, dosering en compliance.

Advies aanvragen

Identificatie

CAS-nummer
109-73-9
EG-nummer
203-699-2
UN-nummer
1125
Indexnummer
612-005-00-0
PubChem CID
8007

Fysisch-chemische eigenschappen

Molecuulformule
C4H11N
Molaire massa
73.14 g/mol
IUPAC-naam
butan-1-amine

Chemische identificatoren

InChI
InChI=1S/C4H11N/c1-2-3-4-5/h2-5H2,1H3
InChI Key
HQABUPZFAYXKJW-UHFFFAOYSA-N

Overzicht

Butan-1-amine (CAS 109-73-9) is een primaire alifatische amine met een sterke basische karakter en hoge reactiviteit. Deze organische verbinding, ook bekend onder haar IUPAC-naam butan-1-amine, behoort tot de familie van de primaire alkylaminen en speelt een belangrijke rol in de chemische industrie als bouwsteen voor diverse syntheses. Met een molecuulformule van C4H11N en een molaire massa van 73,14 g/mol, presenteert deze kleurloze vloeistof zich als een veelzijdige chemische grondstof met uitgesproken basische eigenschappen. Vanuit veiligheidsperspectief vereist butan-1-amine bijzondere aandacht vanwege haar gevaarclassificatie. De stof wordt geclassificeerd als ontvlambare vloeistof categorie 2 en huidcorrosief categorie 1A, wat betekent dat zij ernstige brandwonden kan veroorzaken bij huidcontact. Daarnaast vertoont de verbinding acute toxiciteit via verschillende blootstellingsroutes, wat resulteert in het signaalwoord "Danger" en de GHS-pictogrammen voor ontvlambaarheid, corrosiviteit en gezondheidsgevaar. In de industriële toepassingen vindt butan-1-amine voornamelijk gebruik als tussenproduct bij de synthese van farmaceutische verbindingen, waar haar primaire amine-functionaliteit essentieel is voor verdere functionalisering. Tevens wordt de stof ingezet bij de productie van oppervlakteactieve stoffen en als katalysator in polymerisatiereacties. Binnen de familie van alkylaminen vertoont butan-1-amine verwantschap met verbindingen zoals N-ethylethanamine, waarbij de ketenlengte en substitutiepatronen verschillende reactiviteitsprofielen opleveren. OYSI biedt butan-1-amine aan voor professionele industriële toepassingen, waarbij volledige technische ondersteuning en veiligheidsdocumentatie worden geleverd conform Europese regelgeving.

Veiligheid & Classificatie

Gevaar
Classificatie:

Flam. Liq. 2; Acute Tox. 4 *; Acute Tox. 4 *; Acute Tox. 4 *; Skin Corr. 1A

HGevarenaanduidingen (H-zinnen)

Beschrijven de aard en de ernst van het gevaar

H225

Licht ontvlambare vloeistof en damp.

H332

Schadelijk bij inademing.

H312

Schadelijk bij contact met de huid.

H302

Schadelijk bij inslikken.

H314

Veroorzaakt ernstige brandwonden en oogletsel.

Classificatie volgens CLP-verordening (EG) nr. 1272/2008. De volledige lijst van gevaren- en voorzorgsaanduidingen vindt u in het veiligheidsinformatieblad (VIB).

Eerste hulp maatregelen

Inademing

Schadelijk

Maatregelen bij het inademen van dampen of stof

Eerste hulp handelingen

  • +P304NA INADEMING:
  • +P340De persoon in de frisse lucht brengen en ervoor zorgen dat deze gemakkelijk kan ademen.
  • +P311Een ANTIGIFCENTRUM/arts raadplegen.

Gerelateerde gevarenaanduidingen:

Huidcontact

Schadelijk

Maatregelen bij contact met de huid

Eerste hulp handelingen

  • +P302BIJ CONTACT MET DE HUID:
  • +P352Met veel water wassen.
  • +P361Alle verontreinigde kleding onmiddellijk uittrekken.
  • +P313Een arts raadplegen.

Gerelateerde gevarenaanduidingen:

Oogcontact

Schadelijk

Maatregelen bij contact met de ogen

Eerste hulp handelingen

  • +P305BIJ CONTACT MET DE OGEN:
  • +P351Voorzichtig afspoelen met water gedurende een aantal minuten.
  • +P338Verwijder contactlenzen, indien mogelijk. Blijf spoelen.
  • +P313Een arts raadplegen.

Gerelateerde gevarenaanduidingen:

Inslikken

Schadelijk

Maatregelen bij onbedoeld inslikken

Eerste hulp handelingen

  • +P301NA INSLIKKEN:
  • +P330De mond spoelen.
  • +P331GEEN braken opwekken.
  • +P310Onmiddellijk een ANTIGIFCENTRUM/arts raadplegen.

Gerelateerde gevarenaanduidingen:

Algemene maatregelen

Noodoproep 112 | Antigifcentrum: +49 30 19240 (DE), +33 1 45 42 59 59 (FR), +31 30 274 88 88 (NL)

De eerstehulpmaatregelen zijn gebaseerd op de CLP-classificatie en de bijbehorende P-zinnen. Zij vervangen niet het veiligheidsinformatieblad (VIB). Raadpleeg in geval van nood altijd het volledige VIB en een arts.

Transport (ADR)

UN-nummer1125
ADR-klasse3
VerpakkingsgroepII
TunnelcodeD/E
Proper Shipping Namen-Butylamin
Milieugevaarlijk voor waterNee

Veelgestelde vragen

Wat is butan-1-amine?

Butan-1-amine is een primaire alifatische amine met de molecuulformule C4H11N en CAS-nummer 109-73-9. Het is een organische verbinding met een molecuulmassa van 73,14 g/mol die behoort tot de groep van alkyl-amines. De stof wordt geclassificeerd als een brandbare vloeistof met corrosieve eigenschappen en acute toxiciteit. Butan-1-amine draagt het signaalwoord 'Gevaar' vanwege zijn potentiële gezondheids- en veiligheidsrisico's.

Wat zijn de fysisch-chemische eigenschappen van butan-1-amine?

Butan-1-amine is een kleurloze tot lichtgele vloeistof met een sterke, penetrante ammoniakachtige geur. De stof heeft een kookpunt van ongeveer 78°C en is goed oplosbaar in water en polaire oplosmiddelen. Het is een brandbare vloeistof die gemakkelijk ontbrandt bij kamertemperratuur. De verbinding heeft basische eigenschappen door de aanwezigheid van de aminegroep en vormt zouten met zuren.

Waarvoor wordt butan-1-amine gebruikt?

Butan-1-amine wordt hoofdzakelijk gebruikt als intermediair in de chemische industrie voor de synthese van farmaceutische producten, pesticiден en andere organische verbindingen. Het dient als bouwsteen voor de productie van oppervlakteactieve stoffen, corrosieremmers en katalysatoren. De stof wordt ook toegepast bij de vervaardiging van rubberchemicaliën, kleurstoffen en als reagens in organische syntheses. In de farmaceutische industrie is het een belangrijk tussenproduct.

Hoe kan butan-1-amine veilig worden gehanteerd?

Butan-1-amine vereist strikte veiligheidsmaat­regelen vanwege zijn corrosieve en toxische eigenschappen. Draag altijd chemisch bestendige handschoenen, veiligheidsbril en beschermende kleding. Werk in een goed geventileerde ruimte of onder een afzuigkap om inhalatie te voorkomen. Houd de stof weg van ontstekingsbronnen, warmte en open vuur. Gebruik alleen vonkvrije gereedschappen en apparatuur. Zorg voor oogspoel- en noodouche faciliteiten in de nabijheid.

Hoe moet butan-1-amine correct worden opgeslagen?

Butan-1-amine moet worden opgeslagen in een koele, droge en goed geventileerde ruimte, weg van ontstekingsbronnen en incompatible materialen. Bewaar de stof in originele, goed gesloten containers van geschikt materiaal. Houd weg van oxiderende stoffen, sterke zuren en basen. De opslagruimte moet voldoen aan de voorschriften voor brandbare vloeistoffen klasse 3. Voorkom contact met metalen die kunnen corroderen en zorg voor adequate lekbakken.

Wat te doen bij contact met butan-1-amine?

Butan-1-amine kan ernstige huid- en oogirritatie veroorzaken. Bij huidcontact onmiddellijk spoelen met veel water gedurende minimaal 15 minuten en besmette kleding verwijderen. Bij oogcontact de oogleden openhouden en spoelen met veel schoon water. Bij inhalatie de persoon naar frisse lucht brengen. Bij inslikken NIET laten braken en onmiddellijk medische hulp inroepen. In alle gevallen van blootstelling direct medische aandacht zoeken.

Hoe kan butan-1-amine op de juiste wijze worden afgevoerd?

Butan-1-amine moet worden afgevoerd conform lokale en nationale regelgeving voor gevaarlijke afvalstoffen. De stof mag niet worden geloosd in het riool, oppervlaktewater of de bodem vanwege zijn toxische en milieugevaarlijke eigenschappen. Lever het af bij een erkende afvalverwerker die gespecialiseerd is in chemisch afval. Lege verpakkingen moeten worden behandeld als gevaarlijk afval omdat ze kunnen nadruppelen. Raadpleeg altijd de lokale milieudienst voor specifieke voorschriften.

Hoe moet butan-1-amine worden getransporteerd?

Butan-1-amine valt onder ADR-klasse 3 (brandbare vloeistoffen), verpakkingsgroep II, wat duidt op matig gevaar. Het transport vereist ADR-gecertificeerde verpakking en voertuigen met de juiste documentatie. De chauffeur moet beschikken over een ADR-certificaat en de juiste veiligheidsinstructies. Het voertuig moet zijn uitgerust met appropriate brandblus­apparatuur en veiligheidsuitrusting. Tijdens transport moeten de voorschriften voor brandbare en corrosieve stoffen worden opgevolgd.

Is butan-1-amine onderhevig aan bijzondere regelgeving?

Butan-1-amine valt onder de REACH-verordening en vereist registratie voor commercieel gebruik in de EU. De stof is geclassificeerd volgens de CLP-verordening als brandbare vloeistof, acuut toxisch en huidcorrosief. Het is geen SVHC-stof (Substance of Very High Concern). Gebruikers moeten voldoen aan de verplichtingen onder de arbowetgeving voor gevaarlijke stoffen. Afhankelijk van de toepassing kunnen aanvullende branche­specifieke regelgeving en vergunningen van toepassing zijn.

Waar kan butan-1-amine in Europa worden gekocht?

Butan-1-amine is beschikbaar via OYSI, een gespecialiseerde Europese distributeur van chemische producten. OYSI biedt betrouwbare levering van hoogwaardige chemicaliën aan industriële klanten door heel Europa. Als ervaren leverancier zorgt OYSI voor correcte documentatie, verpakking en transport conform alle geldende regelgeving. Voor prijsinformatie, beschikbaarheid en technische ondersteuning kunt u contact opnemen met het OYSI-verkoopteam via hun officiële kanalen.

Gegevensbronnen

Classificatie volgens CLP-verordening (EG) nr. 1272/2008. Gegevens uit ECHA en PubChem.